بررسی استرس های کودکان در سنین مختلف
به گزارش سرویس زنان جهان؛ کودکان فرايند ذهني پيچيدهاي دارند بنابراين در اين زمينه روانشناسان کمک زيادي به والدين ميکنند.
کودکان در هر مرحله از زندگيشان اضطرابهاي جداگانهاي را تجربه ميکنند مثلا مطابق با بررسی های انجام شده کودکان تا قبل از سنين پيشدبستاني و دبستان از استرس جدايي رنج ميبرند.
بنابر برسی های انجام شده توسط شبکه ایران، کودک بعد از ۸-۷ ماهگي به مفهوم پايداري شيء رسيده و حضور مادر خود را درک ميکند و همين که مادر براي لحظاتي از جلوي چشمان او دور ميشود شروع به بيقراري ميکند. کودک چون هنوز به مرحله نگهداري ذهني نرسيده است بر اين تصور است که وقتي مادر از جلوي چشمان او دور ميشود يعني ديگر نيست شده است و از اين رو گريههاي او بيشتر ميشود. اضطراب جدايي از اين مرحله زندگي کودک ريشه گرفته و در مراحل بعدي زندگياش به شيوه ديگري تداوم پيدا ميکند.
کودکان ۵-۴ ساله هم اين اضطراب را به دوش ميکشند و آنها تصور ميکنند که والدينشان ممکن است روزي از خانه بيرون رفته و ديگر بازنگردند و اين استرس باعث ميشود تا آنها براي مدت طولاني در خانه تنها نمانده و دائماً تمايل به همراهي با والدينشان را دارند.
در سالهاي بعد از دبستان شکل استرس کودک تغيير کرده و استرس فشار اجتماعي و تحصيلي بيشتر از همه کودک را مورد آزار رواني قرار داده و باعث تغيير رفتار او ميشود.
به هرحال دلنگرانيهاي کودکان در هر دوره از زندگيشان کم نيست آنها معمولاً پس از يک اتفاق ناخوشايند در زندگيشان وضعيت رواني نامناسبي پيدا ميکنند، بيمار شدن يکي از والدين، مرگ يکي از اعضاي خانواده، مشاجرات والدين با يکديگر و... نمونههايي از موقعيتهايي است که معمولاً کودکان را دچار رنج رواني ميکند.
از طرف ديگر کودکان با شنيدن اخبار جنگ در جهان و تماشاي تصاوير کشته شدگان و يا زخميهاي يک حادثه درباره امنيت خود و افرادي که دوستشان دارند نگران شده و مضطرب ميشوند.
هريک از اين منابع استرس ممکن است اثرات استرسي موقت بر کودک داشته باشد اما استرس جبرانناپذيري که تا سالهاي پاياني زندگي فرد را درگير ميکند استرس ناشي از طلاق والدين است.
طلاق حتي اگر توافقي باشد اثرات نامطلوبي بر کليت زندگي فرد ميگذارد.
نشانههاي استرس در کودکان همان طور که گفته شد تشخيص استرس در کودکان کار سادهاي نيست اما برخي علائم و نشانهها وجود داردکه کمک زيادي به والدين ميکند.
برخي تغييرات رفتاري کوتاه مدت مثل نوسانات خلقي، فعاليتهاي بيهدف، تغيير در الگوي خواب، شبادراري ، برخي علائم فيزيکي مثل دلدرد و سردرد، مشکلات در تمرکز در انجام تکاليف مدرسه و صرف ساعتهاي طولاني در انزوا و تنهايي، نشانگر اوضاع نامطلوب در وضعيت رواني کودک است.
وقتي کودکان به خاطر تغيير مقطع تحصيلي ، مدرسه يا محل زندگي دچار تنش و اضطراب ميشوند واکنشهاي متفاوتي نشان ميدهند مثل مکيدن انگشت، کندن موي سر يا کشيدن بيني خود البته آنها هرچه بزرگتر ميشوند واکنشهايشان به استرس هم متفاوت تر ميشود دروغگويي، پرخاشگري، کابوس شبانه، مشکل در ترک مادر، واکنش شديد به يک مشکل کوچک و تغييرات شديد در عملکرد تحصيلي از مشخصههاي استرس در کودکان سنين دبستاني است.
راهکارهاي کاهش استرس کودکان کودکاني که توانمنديهاي فکري و اجتماعي زيادي دارند معمولاً استرس دروني خود را شناسايي کرده و سعي در حل آن ميکنند البته اين اتفاق بيشتر در سنين دوره دبستاني ميافتد.
برخي کودکان سعي ميکنند در مدرسه با ورزشکردن، انجام کارهاي هنري، فعاليتهاي اجتماعي و انجام فعاليتهاي اکتشافي استرسشان را کاهش دهند.
کودکان ساعتهاي زيادي مشغول بازي ميشوند و با اين شيوه استرس را از خود دور ميکنند.
در سطح فردي کودکان با ارتباط گرفتن با ديگران، گفتوگوي واضح، خودسازماندهي، ورزش، تغذيه و خواب به استرسشان غلبه ميکنند.
آنها با ارتباطهاي مثبت با خانواده، معلمها و يا دوستانشان و نيز با بازي با پرندگان خانگي به استرس خود غالب ميشوند.
کودکاني که به شيوه صحيحي با ديگران ارتباط ميگيرند و پايههاي اعتقادي و مذهبي قوياي دارند در اين زمينه موفقترند.
اما کودکان ديگري هم هستند که براي غلبه بر استرس نياز به حمايتهاي بيروني دارند.
پدر و مادر اولين خطوط حمايتي کمک براي غلبه بر استرس هستند. زيرا کودک هم از طريق مشاهده رفتارهاي والدين، راهکارها را ميآموزد و هم ازحمايتهاي عاطفي آنها بهرهمند ميشود. زيرا در اين صورت کودک درک ميکند که والدين ارزش زيادي براي او قائل هستند و علاوه بر اين اطلاعاتي که به کودک داده ميشود او را در مقابله با استرس موفقتر ميکند. البته ميزان اطلاعات دريافتي کودک نبايد زياد شود زيرا بر استرس او ميافزايد.
والدين ميبايست درباره پديدهها و اخبار ناگوار جهان مثل جنگ براي کودکشان توضيح دهند و علت آن را بيان کنند ولي نبايد توضيحات اضافي به او بدهند چون باعث احساس ناامني بيشتر در کودک ميشود.
جهان نیوز
+ نوشته شده در شنبه هفدهم مرداد ۱۳۹۴ ساعت 12:52 توسط گودرزی
|